Cartref > Prosiectau >

Crugiau Pwll posibl ger Llanfyrnach, Sir Benfro 2010-11

Mae saith cofadail sy’n dangos nodweddion tebyg, sef pantiau crwn wedi’u harffinio gan glawdd sengl ac yn amrywio o 30m i 15m ar eu traws, a phob un ohonynt o fewn pellter cymharol fyr oddi wrth ei gilydd ar y ffin rhwng Sir Benfro a Sir Gaerfyrddin. Nid yw’r math hwn o safle i’w weld unrhyw le arall yn ne orllewin Cymru ac felly cynhaliwyd arolygon geoffisegol a thopograffig o’r cofadeiladau hyn. Cafodd yr arolwg hwn ei ddilyn gan gloddiad prawf o un ohonynt, er mwyn ceisio deall natur y grwp unigryw hwn o wrthgloddiau.

Roedd pob un o’r pum cofadail a arolygwyd ac a gloddiwyd yn dangos nodweddion sy’n ymddangos yn gyson ag enghreifftiau gwybyddus o grugiau pwll a archwiliwyd yn ardaloedd Wiltshire a Dorset. Felly, caiff ei awgrymu bod y cofadeiladau hyn yn cynrychioli grwp o grugiau pwll. Fodd bynnag, mae’n amlwg bod hyn gryn bellter oddi wrth ffocws traddodiadol y crugiau pell yn ne Lloegr, y credwyd eu bod yn cynrychioli elfennau o ‘ddiwylliant Wessex’ ynghynt, ac sy’n dyddio o ddechrau i ganol yr Oes Efydd.


Arolwg geoffisegol o dri o'r Crugiau Pwll


Golygfa o un o'r Crugiau Pwll

 

Asesiad ac adroddiad geoffisegol o'r crugiau pwll posibl ger Llanfyrnach (mewn ffurf PDF - yn agored mewn ffenestr newydd - maint 12Mb)

 

 

 

 

 

[cliciwch am rhestr y pynciau os nad yw'n bresennol]