Cartref > Prosiectau >

CRONFA DDATA TIRWEDD DDIWYLLIANNOL, ARCHAEOLEGOL A HANESYDDOL PENLLE'R-GAER, 2002

Mae Ymddiriedolaeth Penlle'r-gaer wrthi'n hybu ac yn cynyddu ymwybyddiaeth y cyhoedd o dirwedd Penlle'r-gaer er mwyn sicrhau mynediad helaethach iddi, yn gorfforol ac yn ddeallusol. Un o gamau cyntaf y broses hon oedd comisiynu Ymddiriedolaeth Archaeolegol Dyfed i lunio cronfa ddata o holl elfennau archaeolegol a hanesyddol hysbys y dirwedd a'r bobl a'u creodd neu a fu'n ymwneud â hwy. Ariannwyd y gwaith gan Gronfa Ddatblygu Abertawe a Chymdeithas Gwyr. Yn y 1830au, pan ddaeth John Dillwyn Llywelyn i'w etifeddiaeth, aeth ati i drawsffurfio Penlle'r-gaer. Ailadeiladodd y plasty, adeiladodd ddau lyn a rhaeadrau artiffisial, a gosododd allan y gerddi, y rhodfeydd a'r dreifiau. Ac yntau'n arloeswr ym myd ffotograffiaeth, mae llawer o'i luniau o'r ystâd wedi goroesi a chafodd y rheiny a lluniau eraill, megis ffotograffau a pheintiadau o'r ystâd gan ei ferched, eu cynnwys yn y gronfa ddata. Er bod y plasty wedi'i ddinistrio a bod adeilad dinesig modern wedi'i godi ar y safle, er bod ystadau tai'n agosáu o'r gorllewin, er bod parc busnes yn union i'r dwyrain ohono, ac er bod traffordd yr M4 wedi cwtogi ar ben gogleddol y dirwedd, mae naws dawel, anghysbell y dirwedd yno o hyd.

Cyswllt y project: Ken Murphy

 

 

 

[cliciwch am rhestr y pynciau os nad yw'n bresennol]